Đèn không hắt bóng Reviews

Nếu cơ thể con người dưới ánh đèn phẫu thuật không có bóng trần trụi bao nhiêu, thì bức tranh cuộc sống trong cuốn sách “Đèn không hắt bóng” lại thực tế bấy nhiêu. Ngòi bút của Watanabe Dzunichi là sự kết hợp tài tình giữa những lo âu và trăn trở cùng thẳng thừng và sắc lạnh, để mổ xẻ hiện thực, những hiện thực rất đời, bởi vậy mà không có nơi cho truyện cổ tích, không ca tụng mỹ từ “y đức” hão huyền, cũng không tâng bốc nhân vật thiên tài hay vĩ nhân nào. Thật là một cuốn sách hay.

Đứng trước bệnh tật, đứng trước cái chết, đứng trước sự mong manh của ranh giới sinh tử, con người trở nên sợ hãi, yếu ớt và dễ dãi hơn về quy tắc. Vô tình cái cảm giác đó đã ngầm ủng hộ cho những hành động vụ lợi, hành nghề trái lương tâm. Đó là một sự thật đáng buồn. Đáng buồn hơn là sự thật này không chỉ tồn tại ở đây, trong tác phẩm ”Đèn không hắt bóng” của Watanabe Dzunichi, mà còn là hiện thực cuộc sống. Một hiện thực khá đáng buồn. Nhưng đâu đó vẫn còn những vị y sĩ có đạo đức và hành nghề chính trực, không màng danh lợi để cứu sống người khác. Cho nên, với bất kỳ vai trò nào, ta cũng nên có cái nhìn toàn diện hơn.

Qua quyển sách “Đèn không hắt bóng” ta nhận thấy được ngành y tế trong xã hội đó, bên cạnh luật pháp chung và nội quy riêng, cũng xuất hiện cả những quy tắc bất thành văn mà con người đôi bên ngầm hiểu và chấp nhận. Khi các giáo sư làm ở bệnh viện của các trường đại học cầm lấy những món tiền mà bệnh nhân bỏ vào phong bì giúi vào tay họ, thì có lỗi ở đây trước hết chính là các bệnh nhân. Vì họ vốn sẵn lòng trả bất cứ số tiền nào để được một “ngôi sao sáng của nền y học” chữa cho. Nhưng thực sự không phải vị bác sĩ nào cũng vô lương tâm hay thất trách như thế. Để tìm hiểu rõ hơn mời bạn đến đọc quyển sách này.

Xã hội trong “Đèn không hắt bóng” mà Watanabe Dzunichi dựng nên là một xã hội bình thường và hết sức quen thuộc. Đó là xã hội tư bản. Đó là xã hội không lý tưởng, không công bằng, không màu mè, đầy toan tính và vụ lợi. Một xã hội mà áo quần, thức ăn, nhà cửa, chữa bệnh đều phải có tiền mới mong có chất lượng tốt. “Sự cung ứng là do nhu cầu tiêu thụ sản sinh ra, cái cung sinh ra từ cái cầu. Trong xã hội có một nhu cầu nằm phòng thượng hạng, có những con người sẵn sàng trả mười lăm ngàn yên một ngày, không chút đắn đo, để có được một căn phòng tốt hơn những người khác". Một xã hội mà khi tìm hiểu kỹ hơn bạn sẽ thấy nó thực tế đến đáng sợ như thế nào.

Naoe - nhân vật chính của quyển sách “Đèn không hắt bóng”, là một bác sĩ tài giỏi, có nhiều người tình, nhưng lại cô độc. Bên trong Naoe thường trực một nỗi buồn vô vọng, không ai có thể cắt nghĩa, không ai có thể chạm vào, chỉ bản thân anh hiểu. Anh chọn cách gặm nhấm nỗi đau một mình, không sẻ chia cùng ai, cho đến phút cuối cuộc đời mới để lại cho tình yêu của anh một lời giải thích. Sự dằn vặt muôn thuở trước sự sống và cái chết làm cho nỗi cô độc và tình yêu của Naoe trở nên ám ảnh người đọc. Rượu cũ bình mới, vẫn thơm nồng nàn. 

Đèn hắt bóng là chuyện bình thường, đèn không hắt bóng mới là một loại đèn đặc biệt, được dùng trong các phòng phẫu thuật giúp cung cấp ánh sáng tập trung, không gây chói mắt và không tạo ra bóng đổ trong quá trình thực hiện các thủ tục phẫu thuật và quan sát y tế, nhằm cải thiện hiệu suất làm việc, đảm bảo an toàn cho bệnh nhân và nhân viên y tế trong phòng phẫu thuật. Vì để phục vụ nhu cầu trong một môi trường cụ thể và khác biệt như thế, đèn không hắt bóng là một sự hiện diện riêng lẻ và bất thường. Có thể nói rằng, sự thiếu vắng cái bóng đó chính là biểu tượng của sự cô độc, giống như cuộc đời của nhân vật chính Naoe trong quyển sách "Đèn không hắt bóng". Từ đó tạo nên một câu nói rất ấn tượng: “Em tôi sống không hắt bóng. Nó đi theo một con đường riêng của nó, một con đường không ai hiểu".

Phải thừa nhận rằng đọc một cuốn tiểu thuyết y khoa do một nhà văn đồng thời cũng là một tiến sĩ y khoa viết, sẽ đem lại một cảm giác thỏa mãn về khía cạnh khoa học và hiện thực. Bởi đây là góc nhìn từ bên trong. Tương tự như series phim truyền hình Hàn Quốc dài tập, “Đèn không hắt bóng” lấy bối cảnh trong một bệnh viện để viết về đời sống y tế, về những con người bao gồm bác sĩ, y tá và bệnh nhân với những câu chuyện thường nhật, công việc, thái độ với nghề và chuyện tình cảm…

Đọc xong tôi cứ bâng khuâng về cảm giác đau đớn, bất lực mà Naoe phải chịu, bâng khuâng về cái chết mà anh chọn. Sự phù du của kiếp người cũng khiến tôi hoang mang. Tôi bâng khuâng không hiểu anh có yêu Noriko hay không và có lẽ chính Noriko cũng không biết Naoe có yêu cô hay không. Tôi đã tìm đọc nhiều review của tác phẩm này để tìm câu trả lời, nhưng người nói có, người nói không. Ở lá thư Naoe thú thật với Noriko về bệnh tình của mình, anh chỉ nói rằng cô là người bạn cuối cùng tiễn đưa anh. Đọc xong đoạn đó, lần đầu tiên tôi muốn được nhìn tận mắt bản tiếng Nhật để xem tác giả có dịch nhầm chữ "người yêu" thành chữ "bạn" hay không. Tôi đã tìm hiểu và biết rằng dịch giả đã dịch đúng. Mất một thời gian vẫn cứ luẩn quẩn trong câu chuyện này, tôi có lẽ đã có câu trả lời cho riêng mình, Naoe không yêu Noriko. Vì Noriko là cô gái quá đơn giản, chỉ biết chạy theo yêu và phục vụ Naoe bất kể anh có hắt hủi mình như thế nào. Một người con gái có thể để Naoe yêu có lẽ cần là một người sâu sắc để thấu hiểu được anh, bàn luận và chia sẻ được với anh. Ánh mắt lúc Naoe nhìn bác sĩ Kobashi trìu mến lần cuối cứ ám ảnh tôi mãi. Naoe thật đáng thương.

Nửa sau câu chuyện, cuộc đời cá nhân của Naoe dần dần lộ ra, ban đầu tôi cảm thấy ghê tởm vị bác sĩ này. Anh có đủ thói hư tật xấu với rượu, thuốc, ma tuý và quan hệ với mọi người đàn bà vây quanh mình. Chỉ đến khi anh chết, những sự thật ấy mới được vén lên. Bác sĩ vô cùng tài năng Naoe là kẻ đáng thương hơn tất thảy. Là bác sĩ nhưng anh lại mắc căn bệnh ung thư xương mà y học cũng bó tay. Anh đã làm việc đến những ngày cuối cùng để cống hiến, để tìm quên mà không cần một ai thấu hiểu, không cần bất cứ sự ghi nhận nào. Còn gì đau đớn, bất lực hơn khi mình chữa bệnh cho người khác lại không chữa được bệnh cho chính mình. Còn gì đau khổ hơn khi biết rõ ngày mình chết với những đau đớn về thể xác ngày một nhiều hơn. Anh còn trẻ, anh có tài, anh còn biết bao ước mơ hoài bão chưa thực hiện, vậy mà anh đã biết rõ ngày anh phải dừng lại. Anh đã sống truỵ lạc là để giúp quên đi những đớn đau cả ở thể xác và tâm hồn. Anh đã chọn cái chết là một hồ nước sâu, lạnh lẽo với rất nhiều rễ cây để không bao giờ cái xác có thể nổi lên được. Cái chết vô cùng cô độc và ám ảnh.

Đọc xong cả cuốn truyện tôi không dám chắc rằng tôi hiểu bác sĩ Naoe và tôi tin có nhiều người có cùng cảm giác đó. Tác giả không miêu tả nội tâm nhân vật nam chính này mà cho độc giả cảm nhận qua diễn biến câu chuyện và lời nhận xét của những nhân vật phụ. Ban đầu tôi rất ngưỡng mộ Naoe vì sự tài giỏi về chuyên môn, sự thấu hiểu sâu sắc về cuộc sống cùng sự tận tâm đối với công việc cũng như bệnh nhân. Nửa đầu câu chuyện, Naoe hiện ra như một người hoàn hảo, trừ việc anh đối xử với Noriko. Có lẽ như thế nên tôi hiểu vì sao Noriko yêu và thần tượng Naoe đến vậy.

Còn nhớ khi tôi đọc “Đồi gió hú” là khoảng 18 -19 tuổi. Tác phẩm đó đã ám ảnh tuổi trẻ mãi đến sau này vì cái mênh mang cô độc, những khao khát không bao giờ được thoả mãn, những tin yêu không có cơ hội chớm nở. Cái ác, hận thù, sự tuyệt vọng mênh mông cả một ngọn đồi. Sau này có nhiều dịp đi qua những ngọn đồi nhỏ chỉ có một ngôi nhà nằm trên đỉnh, tôi vẫn không thôi liên tưởng và ớn lạnh khi nghĩ đến đó có thể là một Đồi Gió Hú nữa. Rồi tôi có đọc “Rừng Na Uy”, cái cảm giác buồn buồn, mờ mịt, bế tắc cũng lại làm mình rờn rợn một thời gian. Tôi đã nghĩ rằng bản thân sẽ không đọc những tác phẩm như vậy nữa. Vậy mà vừa rồi tôi lại bị “Đèn không hắt bóng” cuốn hút. Tôi cũng bâng khuâng mất mấy tuần vì cái kết đột ngột, không rõ ràng của truyện, cũng như kết thúc của cuộc đời Naoe. Nỗi đau của Naoe không đến dồn dập mà từ từ, nhẹ nhàng nhưng cường độ mỗi lúc lại mạnh hơn nên đã “lừa” được tôi đọc hết tác phẩm. Và đến khi đã “thấm” rồi thì lại không thể dừng lại được nữa.