một trong những cuốn sách mà mình luôn biết đến từ hồi còn nhỏ, nhưng khi lớn lên lại chẳng thể nhớ nổi liệu mình đã từng đọc nó hay chưa. Càng trưởng thành, mình càng thường nhầm lẫn cuốn sách này với Rebecca của Daphne du Maurier – một tác phẩm mà mình cũng không chắc mình đã đọc hay chưa. Có lẽ nếu thực sự từng đọc cả hai, mình đã có thể phân biệt chúng rõ ràng hơn. Dù sao thì trong lần đọc này, cuốn sách cũng chẳng gợi cho mình chút ký ức quen thuộc nào.

Mình tiếc vì có lẽ đã không đọc cuốn sách khi còn nhỏ, bởi một số đoạn văn thực sự hài hước và duyên dáng. Cốt truyện không có gì quá bất ngờ – một cô bé thông minh, nghịch ngợm lớn lên và trở thành một người vừa lanh lợi vừa đáng yêu – nhưng chính ngôn từ trong sách lại nằm ngoài dự đoán của mình.

Ở một vài khía cạnh, văn phong khiến mình liên tưởng đến lối hài hước hóm hỉnh, tinh quái của Jane Austen. Tuy nhiên, tác phẩm cũng có những nét tương đồng với Tom Sawyer của Mark Twain, và xét tổng thể thì đây có lẽ là tác phẩm gần với thế giới văn học của Mark Twain hơn.

Một lý do nữa khiến mình ước gì đã đọc cuốn sách này từ khi còn nhỏ là vì một số chi tiết trong truyện không còn phù hợp với thời đại như người ta có thể mong đợi. May mắn là tác giả không bao giờ nói thẳng ra điều đó, nhưng ở nửa sau cuốn sách, dường như không thể phủ nhận rằng câu chuyện đang hướng đến một cái kết vốn rất phổ biến, thậm chí có lẽ còn được xem là hợp lý vào thời bấy giờ, nhưng ngày nay lại khiến người ta cảm thấy khá khó chịu.

Dẫu vậy, vì điều đó không được nói rõ thành lời nên chúng ta vẫn có thể tự do hình dung một cách nhìn hiện đại hơn nếu muốn (và mình đã chọn như vậy). Có vẻ như Wiggin thực sự đã viết một cuốn tiếp theo, phần nào đó đóng vai trò như phần bổ sung (New Chronicles of Rebecca), nhằm lấp đầy những khoảng trống trong và xung quanh mạch truyện của cuốn sách này. May mắn là phần tiếp theo ấy không đề cập đến vấn đề khiến mình băn khoăn.

Tóm lại, đây là một cuốn sách có phần lỗi thời, nhưng vẫn rất thú vị đối với độc giả nhỏ tuổi, với nhân vật chính được ca ngợi vì sự thông minh nhiều hơn là ngoại hình.

Ở phần cuối, tác giả mở rộng những suy ngẫm từ nước đến trách nhiệm của con người đối với Trái Đất. Nước là nguồn tài nguyên thiết yếu nhưng đang phải đối mặt với nhiều vấn đề như ô nhiễm và suy giảm chất lượng. Emoto kêu gọi mọi người nâng cao ý thức bảo vệ nguồn nước và gìn giữ môi trường tự nhiên. Mỗi hành động nhỏ như tiết kiệm nước, hạn chế xả rác và bảo vệ sông hồ đều có ý nghĩa đối với tương lai. Cuốn sách khép lại với thông điệp về tình yêu thiên nhiên, lòng biết ơn và trách nhiệm chung của nhân loại.

Một xã hội lý tưởng, hoàn hảo theo quan niệm của dòng văn học địa đàng (Utopia) là một cộng đồng bình đẳng, có công lý, ít khiếm khuyết. Bóng hình xã hội ấy như được gói gọn trong những ngày tháng mà Kathy, Tommy và Ruth ở trường Hailsham. Ở đó mọi học sinh như họ được giáo dưỡng và phát triển toàn diện. Một bức tranh tươi đẹp hiện ra qua điểm nhìn của Kathy - người kể chuyện và cũng là người nhận chăm sóc bệnh nhân hiến tạng. Tuy nhiên, màn mưa lãng mạn của Hailsham không thể che giấu Kathy và những người bạn của cô về một tương lai chẳng mấy tốt đẹp đối với họ. Họ sinh ra từ đâu? Đâu là nguyên mẫu của họ? Câu hỏi băn khoăn đi tìm bản thể của Kathy khiến cho cô đang dần hoài nghi về Hailsham. Cô cảm thấy sợ hãi chính mình. Cô thấy “ghen tị với những người ra đi”, bởi họ được đến với một thế giới lớn hơn, hấp dẫn hơn. Còn cô, Tommy và Ruth phải ở Hailsham, đến Nhà Tranh rồi đến viện để thực hiện quy trình hiến tạng của mình.

Đối với mọi người, Kathy và bạn bè của cô chỉ là “người nhân bản”, là “những vật thể lờ mờ trong ống nghiệm”. Còn trong mắt Madame, Luccy họ mới thực sự là “học sinh”. Người ta sợ Kathy, Tommy và những đứa trẻ nhân bản vô tính. Madame cũng không giấu giếm cảm giác đó khi chia sẻ với Kathy về việc “được hoãn hiến tạng”. Những người thân thiết nhất dần ra rời cô. Ruth không trụ nỗi qua lần hiến thứ hai, Tommy cuối cùng cũng phải “đi hẵn” sau lần hiến thứ tư. Đối với Kathy, mọi thứ đã thực sự đổ vỡ và tan biến, đầy sợ hãi và tối tăm. “Địa đàng” vĩnh viễn không còn, Kathy chỉ là một cô bé nhân bản giữa thế giới văn minh mà với cô, đó là “một thế giới mới đang đến nhanh chóng. Khoa học hơn, hiện đại hơn. Nhưng là một thế giới nghiệt ngã, độc ác”.

Hình ảnh Tommy và Kathy quyết định mang theo những bức tranh vẽ các sinh vật kì dị đến tìm Madame với hi vọng được hoãn hiến tạng là phóng dụ hình ảnh ông Noah trong Sáng thế kí với hi vọng sinh tồn qua lời dặn của Thiên Chúa trước nạn đại hồng thủy: “Nếu chúng mình đi thật”, anh nói, “thì sẽ phải quyết định về chuyện mấy con vật. Chọn những con đẹp nhất mang theo, em biết đấy. Sáu bảy con gì đó. Chúng mình sẽ phải làm thật cẩn thận”. Tommy và Kathy học được rằng, chỉ có một cách “sinh tồn”, một cách kéo dài cuộc sống của cả hai là chứng minh hai người yêu nhau thực sự để được Madame xin hoãn hiến tạng. Cách thức nhân vật đi tìm con đường sinh tồn đã cho thấy bản năng sống, thái độ ứng xử với cuộc sống bạo tàn chưa bao giờ lụi tắt trong những bản thế rất người - dù chỉ là nhân bản vô tính. Khát vọng của Tommy và Kathy cũng chính là khát vọng tìm kiếm một thế giới “hậu tận thế” lần thứ hai, tốt đẹp hơn cho những cá thể nhân bản như họ.

Viết về một xã hội giả tưởng - nhân bản vô tính ở người, Kazuo Ishiguro đã cảnh bảo một thảm họa phi nhân, thoái trào đạo đức trước sự hiện diện và phát triển của khoa học công nghệ. Kathy sẽ sống như thế nào trong tháng ngày về sau? Khát khao có con của cô có thành hiện thực? Những đứa trẻ nhân bản vô tính lại tiếp tục ra đời để phục vụ hiến tạng? Những vật lờ mờ trong ống nghiệm rồi có còn được học ở một ngôi trường như Hailsham? Kazuo đã bỏ ngỏ tất cả cho người đọc ngẫm suy và trăn trở. Sự nhạy cảm trước biến động của thời cuộc và tinh thần phản địa đàng của tác giả Tàn ngày để lại đã đưa ra những dự báo về tác động của công nghệ đối với nhân tính, sự đổ vỡ đạo đức sẽ gặm nhắm dần mòn mọi hình thái đời sống nếu chừng nào xã hội đó còn chưa coi trọng những giá trị nguyên bản của nhân loại.

Nguồn: https://vannghedanang.org.vn/tinh-than-phan-dia-dang-qua-tieu-thuyet-mai-dung-xa-toi-cua-kazuo-ishiguro-12486.html

Ở tuổi 15, Kito Aya phải nhận “án tử” mang tên thoái hóa tiểu não. Căn bệnh quái ác từng ngày cướp đi khả năng vận động, đẩy một cô gái mộng mơ vào cảnh nằm liệt giường. Nhưng gói gọn trong một tâm hồn nhạy cảm, một cơ thể tật nguyền và một gia đình ấm áp, Aya đã viết nên cuốn tự truyện Một lít nước mắt - tác phẩm lay động hàng triệu trái tim và vực dậy những tâm hồn đang bế tắc.

Thanh xuân của Aya không có những trải nghiệm rực rỡ hay mối tình đầu thơ mộng, mà là hành trình kiên cường chống chọi với bệnh tật. Dù đau đớn thốt lên “Mẹ ơi, tại sao căn bệnh lại chọn con?”, Aya vẫn giữ vững khao khát “hít thở thật sâu dưới bầu trời xanh”. Nhờ tình yêu thương vô bờ của mẹ và nghị lực phi thường, cô bền bỉ viết nhật ký, chiến đấu dũng cảm như một chiến binh cho đến tuổi 26.

Câu chuyện của Aya là lời thức tỉnh sâu sắc: Được sống với một cơ thể khỏe mạnh đã là một đặc ân lớn lao. Hãy ngừng than phiền, học cách trân trọng hiện tại, sống cống hiến và mỉm cười trước mọi nghịch cảnh. 

REVIEW cuốn sách " Chuyện con mèo dạy hải âu bay" của tác giả Luis Sepúlveda. 

  Có những cuốn sách đọc xong ta chỉ thấy vui rồi quên, nhưng cũng có những cuốn sách như một cái ôm ấm áp giữa đời thường vội vã, ở lại trong tâm hồn ta mãi mãi. "Chuyện con mèo dạy hải âu bay" của Luis Sepúlveda chính là một cuốn sách như thế. Cuốn sách nhỏ dành cho thiếu nhi chỉ có vỏn vẹn chưa đầy 150 trang nhưng đã làm cho tôi phải suy nghĩ rất nhiều về lòng thương, tình yêu giữa con người, loài vật khác nhau.

 1.Tình yêu thương không biên giới và lòng bao dung.

 Câu chuyện bắt đầu khi cô hải âu Kengah bị dính váng dầu từ biển sâu, cố gắng bay đến ban công của mèo Zorba. Trước khi chết, cô đẻ một quả trứng và yêu cầu Zorba hứa ba điều: không ăn quả trứng, chăm sóc cho đến khi trứng nở, và dạy hải âu con tập bay. 

 Qúa trình mèo Zorba và những chú mèo tại bến cảng đã cùng nhau nuôi dưỡng bảo vệ chú hải âu con được đặt tên là Lucky thực sự khiến tôi nể phục. Những chú mèo đã cùng nhau bảo vệ Lucky khỏi bầy mèo hoang tại bến cảng cùng lũ chuột luôn tìm cách ăn Lucky. Chúng luôn xem Lucky là một thành viên thực thụ trong gia đình và giúp Lucky nhận ra mình là ai.

 Nên nhớ rằng mèo và hải âu vốn là hai loài động vật thuộc hai thế giới khác biệt, thậm chí có thể xem là "kẻ thù" theo bản năng. Thế nhưng, tình thương đã xóa nhòa mọi ranh giới. Đỉnh cao giá trị của cuốn sách đọng lại ở việc chấp nhận sự khác biệt. 

 ''Tất cả chúng ta đều yêu con, Lucky. Và chúng ta yêu con bởi vì con là một con hải âu. Một con hải âu xinh đẹp. Chúng ta chưa từng phủ nhận khi nghe con nói con là mèo... nhưng con khác với chúng ta và chúng ta vui với sự khác biệt đó''

 Thật dễ dàng để yêu thương người giống mình, nhưng yêu thương và tôn trọng một người hoàn toàn khác biệt mới là sự bao dung thực sự và chân thành. 

 2.Con người xuất hiện ở cả hai mặt đối lập: gây ra thảm họa và góp phần cứu rỗi.

 a. Con người gây ra thảm họa (tiêu cực).

 Gây ra cái chết của hải âu Kengah: đã bí mật thải lớp váng dầu xuống đại dương. Lớp váng dầu đặc quánh đã dính chặt lấy đôi cánh của hải âu mẹ Kengah, khiến cô kiệt sức hoàn toàn và phải lết đến ban công của mèo Zorba để trút hơi thở cuối cùng.

b. Con người giúp đỡ và đồng hành (tích cực).

 Zorba và bầy mèo ở cảng Hamburg đã phá bỏ điều cấm kỵ lớn nhất của loài mèo là cất tiếng nói bằng ngôn ngữ của con người để đến xin ý kiến thi sĩ.Vị thi sĩ(chủ nhân của con mèo Angelina) đã lắng nghe, thấu hiểu tấm lòng của loài mèo và đồng ý giúp đỡ. Ông là người trực tiếp đưa Zorba và hải âu con Lucky lên đỉnh tháp chuông nhà thờ St. Michael – điểm cao nhất tại bến cảng góp phần tạo điều kiện và chứng kiến khoảnh khắc Lucky cất cánh bay thành công vào đêm mưa bão.

3. Lời kết và bài học.

 Khoảnh khắc cất cánh: Sau nhiều nỗ lực và sự trợ giúp phá bỏ rào cản, Lucky được đưa lên đỉnh tháp chuông Nhà thờ Thánh Michael. Giây phút thức tỉnh: Tại đó, trước khi Lucky lao mình xuống không trung, Zorba đã nói với cô chim non những lời ấm áp và đầy kiêu hãnh:

“Chúng ta đã bảo vệ con từ khoảnh khắc con mổ lớp vỏ trứng ra đời... Con là chim hải âu, và con phải sống cuộc đời của một con chim hải âu. Con phải bay”.

 Lucky thực sự vỗ cánh bay lên bầu trời đêm của bến cảng Hamburg. Khép lại cuốn truyện là bài học sâu sắc về việc yêu thương không phải là giữ khư khư bên mình, mà là dũng cảm trao cho người khác sự tự do để họ được là chính họ. Câu chuyện này tiếp thêm cho tôi sức mạnh để có thể bước ra khỏi vùng an toàn, tin tưởng vào khả năng của bản thân và chấp nhận sống đúng với chính mình.

Giữa nhịp sống hối hả trong thời đại mới, đôi lúc chúng ta lại tự hỏi bản thân mình là ai, và đang cố gắng vì điều gì. Có những ngày chúng ta cảm thấy bản thân đang rơi vào trạng thái mê man, mơ hồ. Giữa hàng tỷ người trong thế giới, chúng ta như chiếc thuyền lẻ loi lạc lối giữa dòng xoáy thời đại. Và đây cũng chính là lý do mà tôi tìm đến cuốn sách Giữa lúc tận cùng cô đơn, chú mèo đã chỉ cho tôi những điều quý giá của tác giả Takimori Koto với hơn 1000 bản dịch, đem đến lời giải cho vô số bạn trẻ đang loay hoay giữa dòng ngã cuộc đời. Ngay từ nhan đề, cuốn sách đã gợi cho tôi một cảm giác rất đỗi dịu dàng: vào những lúc con người cảm thấy cô độc nhất, đôi khi một sự hiện diện nhỏ bé cũng đủ khiến ta nhìn nhận cuộc sống theo một cách khác. Thông qua câu chuyện của những chú mèo, tác giả Takimori Koto đã đưa ta đến những cao trào của những cuộc hội ngộ hay mối ràng buộc, nơi ước mơ, hi vọng, niềm đau và nỗi buồn đan xen với nhau. Tuy cuốn sách chỉ có 4 câu chuyện ngắn, nhưng mỗi câu chuyện lại ẩn chứa nhiều bài học khiến độc giả phải suy ngẫm và nhìn nhận lại cuộc sống xung quanh mình. Thông qua những câu chuyện ấy, tác giả dẫn dắt ta đến với những mảnh đời của các nhân vật chính như Goroh-chan, ông Kadokura, Hiromu-kun... với sự xuất hiện kèm keo của những chú mèo.

Nhân vật kể chuyện Goroh-chan là nhân vật xuất hiện đầu tiên trong cuốn sách và cũng là nhân vật cuối cùng tìm thấy đáp án cho câu hỏi của mình:” Không biết vì sao tôi lại được sinh ra? Tôi đang sống vì điều gì?”. Goro chan là một anh thanh niên 26 tuổi, không ước mơ, không tiền bạc, và bị mẹ bỏ rơi, mang theo những vết xước trong tim về một gia đình không êm ấm, không có tình mẹ thiêng liêng cao cả đồng hàng trên hành trình trưởng thành, Goro-chan quyết định rời quê tha hương cầu thực, làm nhân viên tại một quán game có tiên Pachinko. Nếu như không có sự xuất hiện của những chú mèo, có lẽ anh chàng Gorochan sẽ mãi mãi chìm trong màn đêm trống rỗng, vô định :” Sinh ra trên cuộc đời này là điều kỳ diệu. Sống tới ngày hôm nay cũng là điều kỳ diệu. Con người sinh ra vì điều gì? Con người tại sao phải sống? Liệu những người bình thường bé nhỏ sẽ làm được những gì? Những chú mèo đã chỉ cho chúng tôi những điều quý giá khi chúng tôi đang lạc dưới đáy vực của nỗi buồn". Xuyên suốt tác phẩm còn có những mảnh đời mất đi những người thân yêu của mình, như cô Yumico chìm trong nỗi dằn vặt tự trách bản thân khi mất con gái, để khi thông qua những chú mèo cô có dũng khí đốt mặt với sự ra đi của con gái bé bỏng thân yêu của mình, hay là câu chuyện tình phụ tử thiêng liêng giữa ông Kadoruka và con trai. Tuy không chảy cùng chung một dòng máu, nhưng tình phụ tử ấy đã vượt lên tất cả khiến cho độc giả đôi lúc phải ghen tị: Lúc bố gặp con lần đầu tiên, từ đáy lòng, bố đã muốn nhận con làm con trai mình”. Thông qua câu hình ảnh của chú chó Yume và bé mèo con bé bỏng chính là minh chứng sinh động mà tác giả Takimori Koto ẩn dụ cho tình cảm của cha con nhà Kadokura. Theo lẽ thông thường, mèo và chó là hai con vật luôn đối đấu cắn xé nhau, có lẽ chính vì vậy mà chúng ta hay nói “ như chó với mèo”. Thế nhưng trong cuốn sách này, hình ảnh chú chó Yume và bé mèo con được nhà văn khắc họa quá đỗi dịu dáng. Chú chó Yume khao khát được làm mẹ đến nối mắc chứng mang thai giả và thậm chí có sữa thật, còn bé mèo con- một sinh linh nhỏ bé mất đi mèo mẹ khi nhìn thấy chú chó Yume đã lao vào chộp lấy ti của chú chó bú chùn chụt. Đây cũng chính là thông điệp mà tác giả Takimori Koto muốn gửi đến người đọc :"Quan hệ huyết thống không liên quan tới việc cấu thành một gia đình. Có lẽ chính cảm xúc, niềm khát khao muốn cả hai bên đều có mưu cầu tình cảm, cùng sẻ chia nỗi buồn cũng như sự yếu mềm, tay nắm tay cùng bước đi trên con đường có tên là “cuộc đời” đó đã thắt chặt mối gắn kết của gia đình.”

Thông qua những câu chuyện về những chú mèo, tác giả đã gửi gắm những thông điệp về tình yêu thương quý báu của gia đình, niềm hi vọng và yêu thương với những điều bình dị nhỏ nhặt trong cuộc sống. Giữa dòng chảy của thời gian, đôi lúc chúng ta nên dừng chân lại nghỉ ngơi, cho bản thân thời gian và cơ hội để đồng hành với gia đình và nhìn nhận lại giá trị của cuộc sống. Đây có lẽ là một trong những cuốn sách dành cho nhữngngười đang và đã cảm thấy lạc lối để tìm thấy được tình yêu thương, sự chữa lành cho chính tâm hồn của chính mình.

Là một giáo viên dạy trẻ đặc biệt, mình đồng cảm sâu sắc với nỗi đau của cha mẹ có con khuyết tật, nỗi băn khoăn, lo lắng của cha mẹ dành cho đứa con của mình. Không phải lúc nào cũng ngập tràn tình yêu như xã hội mong đợi, đôi khi còn có cả sự phó thác cho số phận vì đã quá sức chịu đựng. Đó là lý do cuốn sách “Ba ơi, mình đi đâu?” khiến mình cảm động sâu sắc như thế. 

Jean-Louis Fournier không viết về tình phụ tử như một điều vĩ đại mà viết về một tình thương rất thật của một người cha có hai đứa con tật nguyền. Ông là một tác giả nổi tiếng với những tác phẩm trào phúng và đạo diễn phim truyền hình. Ở tuổi 70, ông viết tác phẩm “Ba ơi, mình đi đâu?” và đạt giải Fémina 2008. Với lối viết văn hài hước nhưng cô đọng, ông kể về 2 cậu con trai tật nguyền của mình. Qua những câu văn ngắn tưởng chừng có thể bật cười, ông thể hiện nỗi tuyệt vọng sâu sắc về "số phận" của mình cũng như hai đứa con bé bỏng. Ông dùng sự trào phúng để nói về nỗi đau, dường như đó là cách duy nhất ông có thể làm để đối diện với nó. Bởi khi nỗi đau quá lớn, nó ép con người ta đến mức phải chai lì.

Ngày tận thế của những người làm cha mẹ 

“Những ai chưa từng sợ có một đứa con bất thường hãy giơ tay. 

Chẳng có ai giơ tay cả. 

Mọi người đều nghĩ đến chuyện đó, như nghĩ đến một trận động đất, như nghĩ đến ngày tận thế, thứ gì đó chỉ xảy ra một lần. 

Tôi có tới hai ngày tận thế.”

Nỗi sợ có một đứa con tật nguyền có lẽ tồn tại ở mọi bậc cha mẹ. Người ta nghĩ về nó như một ngày tận thế có thể khiến cả thế giới sụp xuống. Còn với Jean-Louis Fournier, ông có hẳn hai ngày tận thế khi cả hai đứa con bé bỏng của ông đều là những đứa trẻ tật nguyền. 

Người ta ca ngợi tình yêu vĩ đại của những cha mẹ có con khuyết tật như những thiên thần yêu thương con vô điều kiện. Dù đứa trẻ có ngu ngốc, quậy phá cỡ nào đi chăng nữa, những thiên thần ấy cũng sẽ dang rộng vòng tay với sự kiên nhẫn vô hạn dành cho đứa con của mình. Còn ở Jean-Louis Fournier, ta sẽ thấy tình thương không hề được cảm động hoá hay nhân văn hoá. Ông rất yêu con của mình nhưng cũng không thể tránh khỏi những lúc tuyệt vọng đến mức muốn được từ chối hai "món quà" này đến từ thượng đế. 

Và tất nhiên là ông không thể. 

Hai “ngày tận thế” mang tên Mathieu và Thomas 

Mathieu và Thomas đều là những đứa trẻ tật nguyền, cả thể chất lẫn tinh thần. Chúng vĩnh viễn không bao giờ phát triển bình thường. “Mắt của Mathieu tội nghiệp nhìn không rõ, xương lại yếu, chân thì khoèo và nó nhanh chóng bị gù, tóc tai nó bờm xờm, nó không xinh xắn gì và đặc biệt, nom nó thật u buồn”. “Thằng bé không thể giữ cho đầu mình thẳng được, như thế cổ nó cấu tạo bằng cao su vậy”. Thomas cũng như anh của nó. Khi lớn dần, chúng gù lưng như thể những cụ già chỉ dành cả đời để nhặt củ cải trên các cánh đồng. Chúng không thể tự đứng thẳng và cũng không thể tự lo cho bản thân, bởi chúng “có rơm trong đầu” và “bộ não chúng cũng như não chim”. Mathieu dành cả đời để ném bóng và đi tìm quả bóng. Ở tuổi 15, thằng bé gù đến mức không thể nhìn thấy bầu trời. Và ca phẫu thuật giúp thằng bé nhìn thấy bầu trời đã thành công, thằng bé chết trong tư thế đứng thẳng. Thomas thích ôm hôn tất cả mọi người trong mọi hoàn cảnh, thích nhai tóp tép con gấu bông, lúc nào cũng phát ra âm thanh "brừm brừm". Thằng bé thích hỏi “Ba ơi, mình đi đâu?” đến cả một trăm lần, như thể chính thằng bé cũng không hiểu mình đang tồn tại giữa thế giới này để làm gì. 

Chỉ một đứa con khuyết tật đã khiến cha mẹ lo lắng không thôi, Jean-Louis Fournier thì phải chịu nỗi đau ấy gấp hai lần. Hai đứa trẻ được sinh ra trong niềm hy vọng vô bờ bến, và cũng là nỗi tuyệt vọng không gì có thể khoả lấp được.  

Tình yêu ở một hình hài khác

Ông rất yêu những đứa con của mình. Đó là lý do cuốn sách này ra đời. “Để không ai quên được các con, để các con không chỉ hiện hữu trên một bức ảnh trong tấm thẻ chứng nhận tật nguyền.” Có lẽ ông không muốn Mathieu và Thomas chỉ đến trái đất này rồi rời đi như thế mà không để lại điều gì cả. Ông viết về các con để chúng tiếp tục tồn tại, dù chỉ trong những trang sách. Tình yêu của ông dành cho các con không phải luôn đẹp đẽ và cao cả như những gì người ta thường ca ngợi, mà đó vừa là tình thương của một người cha dành cho con, lại vừa bất lực, vừa đau đớn khi không thể thay đổi thực tại.

Ông yêu con theo cách riêng của mình. Ông không nói lời yêu vì các con của ông không thể nghe thấy, chúng bị điếc. Ông cũng không cố tự lừa dối bản thân để yêu các con của mình. Chúng không đáng yêu như những đứa trẻ khác. Chúng xấu xí, chúng phiền phức, chúng khiến ông kiệt sức và ông chấp nhận điều ấy. Ông không giống như hình mẫu một người cha lý tưởng, luôn mạnh mẽ, luôn vui vẻ yêu thương con dù chúng có khác biệt thế nào đi chăng nữa. Nhưng ông vẫn luôn ở đó, ông vẫn chưa từng rời bỏ con mình. Có lẽ tình yêu của ông nằm chính trong sự hiện diện âm thầm nhưng bền bỉ đó. 

Yêu thương và tuyệt vọng

Dù thế, ông cũng chỉ là một con người bình thường. Ông ghen tị với những gia đình có đứa con xinh đẹp, ông ghen tị khi xem những bức ảnh gia đình hạnh phúc, ai cũng cười thật tươi. Còn ông thì chẳng còn muốn cười nữa. Ông không cố trở thành người bố tuyệt vời trong mắt mọi người, ông thừa nhận sự mệt mỏi và bất lực của mình: “Thường thì ba không chịu nổi các con”, “Với các con, cần phải có lòng kiên nhẫn vô tận của một thiên thần, mà ba thì không phải thiên thần”. Ông thậm chí tự nhạo báng con của mình: “những người ngoài hành tinh”, “những chú yêu tinh bé bỏng”. Có lúc, ông cảm thấy có lỗi vì đã đưa các con đến thế giới với hình hài như vậy. Nếu chúng biết cuộc đời mình chỉ để chịu khổ, có lẽ chúng không muốn được sinh ra.

Ông cũng không hiểu vì sao Chúa lại ban cho mình “đặc ân” ấy. Khi người ta gọi đó là món quà từ Thượng đế, ông chỉ muốn đáp lại: “Ôi, không cần phải…”. Món quà của Chúa thật quá đỗi bất ngờ với ông.

Trong những khoảnh khắc kiệt sức nhất, ông thậm chí từng nghĩ đến việc các con biến mất khỏi cuộc đời mình. “Trong đêm tối, tôi có nguy cơ lạc mất bọn trẻ và không bao giờ gặp lại chúng nữa. Có lẽ đó chính là điều kỳ diệu chăng?”. 

Thi thoảng, ông có những ý nghĩ tưởng chừng như điên rồ bởi quá bất lực trước số phận của mình. Có khi, ông nghĩ đến việc đặt chiếc ống thụt (để thông tắc) lên đầu bọn trẻ và nhấc chúng qua suối, việc này dễ hơn nhiều so với việc bế chúng. Hoặc chờ khi chúng lớn lên, ông tặng mỗi đứa một chiếc dao cạo hình thanh đoản kiếm, nhốt chúng trong phòng tắm để chúng tự xoay xở. Ông cười để xua đi ý nghĩ đen tối khi hỏi cô Josée “tại sao cô lại quẳng bọn trẻ qua cửa sổ?”, “tại sao cô lại treo Thomas lên mắc áo?”. Không dưới một lần ông có ý nghĩ muốn kết liễu bản thân cùng những đứa trẻ. Trên chiếc xe Camaro cùng Thomas, ông nghĩ đến việc đâm thẳng vào tường, đi xuống địa ngục… Nỗi đau quá lớn lúc nào cũng trực chờ để đánh gục ông, đánh gục tình yêu thương và hy vọng vào tương lai của một người cha dành cho các con của mình.

Với nỗi đau quá lớn đến mức không thể vượt qua, ông không còn cách nào khác ngoài việc cố gắng trở nên hài hước để an ủi bản thân. Với những câu văn ngắn gây cười, ông bộc bạch hết những cung bậc cảm xúc của mình. Ông rất vui mừng khi chúng được sinh ra, và cũng như bị rút hết sinh khí vào ngày số phận được phán xét. 

Ông ước gì các con của ông chỉ đang đóng kịch thôi. Về đêm, chúng trở nên thông minh, uyên bác, là nhà bác học, nhà nghiên cứu. Ngày đến, chúng lại trở về với vẻ ngoài tật nguyền để được yên ổn và không ai quấy rầy. 

Trong giấc mơ của ông, các con trở nên bé xíu và dễ thương. Dù đã mười tuổi, chúng chỉ cao hai centimet, khiến ông phải lục tung túi áo, thậm chí là một bao diêm để tìm. Hai sinh mệnh mỏng manh ấy thậm chí có thể biến mất qua lỗ thoát nước, chết đuối trong chậu, hoặc bên dưới một chiếc lá rụng vào mùa thu. 

Có lẽ cũng như bao phụ huynh khác, ông ước gì những chuyện xảy ra chỉ là giấc mơ… “Mới đây, tôi gặp một chuyện rất xúc động. Mathieu đã say sưa đọc một cuốn sách. Tôi lại gần, vô cùng hồi hộp. Nó cầm quyển sách ngược”.

Khi tình yêu và nỗi đau không còn ranh giới 

Xuyên suốt cuốn sách, sự đau đớn đến bình thản của tác giả là thứ khiến mình ám ảnh không thôi. Không thể lựa chọn, không thể thay đổi số mệnh, ta chỉ có thể chấp nhận chúng đến với đời như một món quà, hoặc như một hình phạt. Điều đau đớn nhất có lẽ không phải là sinh ra một đứa trẻ tật nguyền, mà là phải tiếp tục sống cùng nỗi đau ấy mỗi ngày.

Ở Jean-Louis Fournier, mình thấy những cảm xúc chân thật nhất của bậc cha mẹ có con tật nguyền. Đó là tình yêu thương xen lẫn sự bất lực, tuyệt vọng. Không cần cố gắng giả vờ hạnh phúc mà là những cảm xúc vô cùng đời thường. Ông không “nhân văn hoá” hay “đạo đức hoá” tình cảm này mà dành cho họ một sự thấu cảm chân thành. Cuốn sách này có lẽ như một món quà, một lời an ủi dành cho cha mẹ, có yếu lòng, có mệt mỏi cũng không sao cả, chỉ cần ngày ngày tiếp tục cố gắng đồng hành cùng con đã là tình yêu thương vô bờ bến rồi. 

Kết lại, cuốn sách nhấn mạnh rằng tìm mình là hành trình suốt đời. Không có điểm dừng cố định, chỉ có sự phát triển liên tục. Mình thích cách tác giả khép lại bằng tinh thần lạc quan. Dù thế giới hậu tuổi thơ có nhiều thử thách, ta vẫn có thể bước đi với niềm tin. Tìm Mình Trong Thế Giới Hậu Tuổi Thơ là người bạn đồng hành cho những ai đang chênh vênh. Đọc xong, mình cảm thấy bình tĩnh và sẵn sàng tiếp tục hành trình trưởng thành của mình.

Có câu nói mà mình rất thích “Kỷ luật sẽ đưa bạn đến nơi mà động lực không bao giờ có thể làm được.” Quả đúng như vậy, một người học một cách nhất thời, tuỳ hứng không bao giờ bằng một người dành ra ba tiếng tự mày mò, nghiên cứu. Kỷ luật giúp ta rèn luyện cái tôi bản thân, tính kiên nhẫn và bền bỉ. Kỷ luật là chìa khoá chính giúp bạn đi tới thành công. Không có con đường nào trải đầy hoa hồng mà không giẫm qua những cây gai nhọn. Vậy nên, rèn tính kỷ luật đóng vai trò rất quan trọng trong đời sống.

Sau Sách Mặc Môn đây là cuốn sách thứ hai tôi muốn giới thiệu cho bất kỳ ai đang đi tìm mục đích sống trong đời.

Dưới đây là một đoạn trích đầy xúc động từ một phần tôi yêu thích nhất của cuốn sách khi Frankl đã ở Auschwitz và các trại khác trong nhiều năm và không hề biết rằng chiến tranh chỉ còn vài tuần nữa là kết thúc. Ông đã quyết định trốn khỏi trại gần Dachau cùng một người bạn và đang đến thăm một số bệnh nhân của mình lần cuối.

“Tôi đến với người đồng hương duy nhất của mình người gần như đang hấp hối và là người mà tôi đã đặt mục tiêu cứu sống bất chấp mọi khó khăn nhưng người bạn tù của tôi dường như đoán được rằng có điều gì đó không ổn (có lẽ tôi đã để lộ một chút lo lắng). Bằng giọng nói mệt mỏi ông ấy hỏi tôi ‘Anh cũng sắp rời đi sao?’ Tôi phủ nhận điều đó nhưng tôi thấy rất khó để tránh ánh nhìn buồn bã của ông. Sau khi đi một vòng tôi quay lại chỗ ông. Một lần nữa ánh nhìn tuyệt vọng ấy chào đón tôi và bằng cách nào đó tôi cảm thấy đó như một lời buộc tội. Cảm giác khó chịu đã nắm lấy tôi ngay khi tôi nói với bạn mình rằng tôi sẽ trốn đi cùng anh ta giờ đây trở nên mãnh liệt hơn.”